کنفرانس سیاست بیطرفی: عشق آباد 12 دسامبر سال 2015

«همکاری های بین المللی برای صلح، امنیت و توسعه»

دکتر بهرام امیراحمدیان
تاریخ انتشار : دوشنبه ۱۴ دی ۱۳۹۴ ساعت ۱۰:۴۷
Share/Save/Bookmark
 
دکتر بهرام امیراحمدیان: سیاست بیطرفی دائم ترکمنستان خارج از محدوده های یک کشور است. این موضع عامل مهمی در تأمین ثبات منطقه‌ای شده و دارای اهداف ایجاد شرایط برای گفت و گوی‌های صلح آمیز و همکاری دولت‌ها می‌باشد. در برخی از اسناد سازمان ملل متحد ذکر می‌گردد که پایتخت ترکمنستان شهر عشق آباد در واقع به یک مرکز صلح آمیز، محل برگزاری مذاکرات و همایش‌های بزرگ بین ‏المللی تبدیل شده ‌است.
 
ایراسنگاهی به ابعاد مختلف اصل بیطرفی ترکمنستان
ترکمنستان با دستیابی به یک راهکار جدید در سال‌های پایانی قرن بیستم به عنوان اولین کشوری مطرح شد‏ که با توافق و رضایت تمام کشورهای عضو سازمان ملل متحد، اصل بیطرفی را به دست آورد.
 
این رویداد مهم در 12 دسامبر سال 1995 طی جلسه شورای عمومی سازمان ملل در نیویورک به وقوع پیوست که در آن تمام 185 کشور عضو سازمان ملل متحد بدون استثنا برای به دست آوردن مصوبه خاصی بنام «بیطرفی دائمی ترکمنستان» رأی مثبت دادند.
 
سیاست بیطرفی دائم ترکمنستان خارج از محدوده‌های یک کشور است. این موضع عامل مهمی در تأمین ثبات منطقه‌ای شده و دارای اهداف ایجاد شرایط برای گفت‌وگوی‌های صلح آمیز و همکاری دولت‌ها می‌باشد. 
در برخی از اسناد سازمان ملل متحد ذکر می‌گردد که پایتخت ترکمنستان شهر عشق آباد در واقع به یک مرکز صلح آمیز، محل برگزاری مذاکرات و همایش‌های بزرگ بین ‏المللی تبدیل شده ‌است

این امر نشان دهنده ویژگی‌های سازنده موضع بیطرفی ترکمنستان در امر تأمین نه تنها ثبات داخلی بلکه ثبات خارجی و نیز آمادگی ترکمنستان برای حمایت از هرگونه روند‌های صلح آمیز و گفت‌وگوی صلح و توافق می‌باشد. سر مشق اصلی سیاست خارجی ترکمنستان منافع داخلی کشور و حل مسائل اجتماعی و اقتصادی آن بوده، هست و خواهد بود.

---------- 
برنامه کنفرانس
 
روز شنبه 12 دسامبر 2015

ساعت 9:30 حرکت بسوی میدان و بنای یادبود بیطرفی ترکمنستان و نثار شاخه گل

همه شرکت کنندگان در کنفرانس از روسای جمهور و مقامات عالی رتبه تا روسای سازمانهای بین المللی، میهمانان خارجی و دیپلماتهای مقیم عشق آباد تا گروههای مختلف و طبقات اجتماعی ترکمنستان در صفوف طولانی برای نثار دسته گل به بنای یادبود بیطرفی ترکمنستان در خیابانهای منتهی به میدان گرد آمده بودند. دسته گلها همه یک شکل شامل شاخه های گل سرخ در لفاف سلفون سبز مغز پسته ای تدارک دیده شده بود که عصر روز قبل در بازارها به مبلغ 30 تا 100 منات بفروش می رسید(هر منات هزار تومان). دختران دانش آموزان دبیرستانی با لباسهای سنتی پیراهن قرمز رنگ، گسیوهای بافته و کلاهی سنتی بر سر همراه پسران با پرچمهای ترکمنستان در یک دست و پرچم کشورهای دوست از جمله اسرائیل در دست دیگر، در صفوف منظم در پیرامون جایگاه ایستاده بودند. رئیس جمهور به همراه اعضای کابینه با مینی بوس مخصوص وارد محوطه شده و در سمت راست جایگاه ایستادند.

پس از نواخته شدن سرود ملی جمهوری ترکمنستان، مراسم رسمی آغاز شد و صفوف مردم در ردیفهای 9 نفری به بنای یادبود نزدیک و شاخه گل را نثار و برای ادای احترام سر خود را خم کرده سپس رو به رئیس جمهور و اعضای کابینه که در سمت راست جایگاه ایستاده بوند ادای احترام کرده از محوطه خارج و بسوی اتوبوسها رهسپار می شدند. دهها هزار نفر شاخه گل بر بنی یادبود اهدا کردند. پس از پایان مراسنم اتوبوسهای کره ای مردم را به محل برگزاری کنفرانس حمل کردند.

کنفرانس در سالن بزرگ و مجلل اتاق بازرگانی و صنایع ترکمنستان برگزاری شد. تدابیر امنیتی شدید حکمفرما بود و همه میهمانان مورد بازرسی قرار گرفتند. پس از استقرار همه میهمانان در محل اجلاس، رئیس جمهور ترکمنستان قربان قلی بردی محمد اف به سران دولتها و روسای سازمانهای بین المللی خوشامد گفت.
  
سخنرانی رئیس جمهور ترکمنستان

عالیجنابان،
مهانان گرامی
خانمها و آقایان
این برای من موجب افتخار است که بهترین آرزوهای خود را به مهمانان گرامی، روسای دولتها و کشورها و هم چنین روسای بزرگترین سازمانهای بین المللی، سیاستمداران، دیپلماتها، و دیگر چهره های برجسته ای که امروز به ما پیوستند ابراز دارم.

ما به همراه ملت ترکمنستان سپاس خود را بشما برای پذیرش دعوت ما در برگزاری این جشن بزرگ «بیستمین سالگرد اعلام بیطرفی دائمی ترکمنستان» اعلام می داریم. از زمان اعلام وضعیت بیطرفی دائمی ترکمنستان که با اکثریت قاطع از سوی همه دولتهای عضو سازمان ملل متحد حمایت و پشتیبانی شد، ما این جشن را با تشریفات خاصی همراه با جامعه جهانی جشن می گیریم. ما صمیمانه از همه دولتها و سازمانهای بین المللی برای حمایت از سیاست بیطرفی ترکمنستان مستقل و کمک در بکار گیری این ابتکار مهم بین المللی در کشورمان سپاسگزاری می کنیم.
وضعیت بیطرفی ما متعهد به همکاری نزدیک بیشتر با همه دولتها جهان برای پیشرفت صلح و امنیت در کره زمین است. ما مشارکت فعالی در بکارگیری اهداف هزاره و تضمین توسعه پایدار عهده دار خواهیم بود.
در امور بین المللی کشور ما مشارکت پرباری در تاکید دوباره آرمانهای عالی و اصول سازمان ملل متحد بر عهده دارد.
 
میهمانان گرامی
خانمها و آقایان
من تشکرات صمیمانه خودم را به همه شما برای مشارکت فعال در این جشن باشکوه که در کشورما برگزار می شود اعلام می دارم. برای شما تندرستی، رفاه خانوادگی و موفقیت در کارهای تقویت صلح در جهان و پیشرفت همکاری های سودمند متقابل آرزو دارم. رفاه و فراوانی، صلح و زندگی شاد، هم چنین رفاه همه مردم جهان را آرزو دارم.
با توسعه بیشتر روابط دوستانه و برادارانه.
از توجه شما سپاسگزارم. 
   
ساعت 11 کنفرانس «سیاست بیطرفی: همکاری های بین المللی برای صلح امنیت و توسعه»آغاز بکار کرد. 
 
سخنرانی روسای جمهور و مقامات بلندپایه
در این اجلاس 20 مقام عالی رتبه شامل روسای جمهور: بلاروس، ازبکستان، ترکیه، افغانستان، تاجیکستان، قرقیزستان، گرجستان، کرواسی، مولداوی، و نخست وزیر پاکستان، معاون رئیس جمهور چین، معاون رئیس جمهور هندوستان، معاون رئیس جمهور ایران، رئیس شورای فدراسیون روسیه، رئیس پارلمان چک، عضو شورای عالی امارات متحده عربی و حاکم شیخ نشین ام القوین، رئیس مجلس ملی جمهوری آذربایجان، رئیس پارلمان قزاقستان، رئیس پارلمان ارمنستان، و رئیس پارلمان اسلوونی شرکت داشتند.
  
هم چنین 95 نفر از سفرای کشورهای دوست، دیپلماتها، شخصیتهای سیاسی و فرهنگی و روسا و نمایندگان سازمانهای بین المللی نیز شرکت داشتند. برای میهمانان امکان بهره برداری از گوشی ترجمه فراهم بود و زبان رسمی کنفراس ترکمنی، ترکی، روسی، عربی، انگلیسی بود.

همه روسای جمهوری و معاونان روسای جمهور و روسای پارلمانها ضمن تبریک بیستیمین سال اعلام بیطرفی ترکمنستان به رئیس جمهمور و ملت ترکمنستان، از موقعیت بیطرفی ترکمنستان در برقراری صلح و ثبات در کشور و نتایج مثبت آن در تامین ثبات و امنیت در منطقه یاد کردند و این رویداد مهم را که از سوی سازمان ملل متحد برسمیت شناخته شده ستودند.

رئیس جمهور گرجستان گئورگی مارگولاشویلی در سخنرانی خود ضمن تایید اثرات مثبت بیطرفی ترکمنستان بر ثبات و امنیت در این کشور از روسیه به عنوان کشوری متجاوز نام برد که تمامیت ارضی گرجستان را نقض و از مناطق جدایی طلب اوستیای جنوبی و آبخازیا حمایت و در این مناطق نیروهای نظامی روسی مستقر کرده است. از اشغال کریمه توسط روسیه به شدت انتقاد کرده و پوتین را مسبب اصلی ناآرامی در اوکراین و حمایت از جدایی طلبان شرق اوکراین قلمداد کرد.اگر چه انتظار می رفت در پاسخ به ا نماینده روسیه خانم والنتینا ماتوینکو رئیس شورای فدراسیون روسیه پاسخ دهد، ولی او نسبت به این موضوع اعلام موضع نکرد.  وی هم چنین به نقش گرجستان در تامین راههای ارتباطی شرقی – غربی بین گرجستان و آسیای مرکزی و هم چنین همکاری در زمینه راه ابریشم از طریق آسیای مرکز-دریای خزر- آذربایجان – گرجستان اشاره داشتند.

جناب آقای دکتر اسحاق جهانگیری معاون اول رئیس جمهوری که در راس هیاتی بلند پایه در این کنفرانس بین المللی شرکت نموده بودند پس از شرکت در مراسم گل‌گذاری در محل برج بیطرفی ترکمنستان، در محل کنفرانس حضوریافته و سخنرانی کرد.

جناب آقای دکتر جهانگیری هم در سخنرانی خود در این کنفرانس با اشاره به گسترش خشونت و افراطی گری در منطقه گفت: امنیت هر کشور را منطقه پیرامون آن تعیین می کند و در محیط پیرامونی ناامن امنیت کشورها به سختی تامین می شود. وی تاکید کرد:‌ سیاست جمهوری اسلامی ایران بر این اساس است که امنیت همسایگان را امنیت خود می داند.
وی ضمن قدردانی از مهمان نوازی گرم و صمیمانه رییس جمهور ترکمنستان، تبریک صمیمانه ملت و دولت ایران به مناسبت فرا رسیدن سالگرد بی طرفی این کشور را اعلام کرد و گفت: ایران از نخستین کشورهایی بود که از تصمیم ترکمنستان مبنی بر اتخاذ سیاست بی طرفی حمایت کرد و بر همین اساس، تهران، تقویت روابط دوستانه و تحکیم مرزهای دوستی،‌ برادری، صلح وامنیت را مثبت ارزیابی می کند.معاون اول رییس جمهور همچنین با اشاره به اشتراکات تاریخی و فرهنگی دو کشور و نیز با یادآوری ظرفیت های بالقوه برای توسعه ی مناسبات تهران - عشق آباد اظهار داشت: روند توسعه مناسبات فی مابین با اراده روسای جمهور دو کشور بصورت پایدار در جریان است.

وی در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به پیچیده شدن شرایط منطقه به خاطر حضور کشورهای فرامنطقه ای اظهار داشت: منطقه ی ما هر روز شاهد فجیع ترین اتفاقات از سوی کسانی است که به نام عدالت و اسلام مرتکب جنایات مختلف می شوند.

دکتر جهانگیری لزوم حرکت و همبستگی جهانی در برابر این جنایات را خاطر نشان ساخت و با اشاره به سیاست تهران برای ارتقای روابط با همسایگان بویژه در دولت یازدهم گفت: آمادگی داریم با کشورهای منطقه بویژه ترکمنستان در همه زمینه ها از جمله گسترش صلح، امنیت و ثبات همکاری کنیم. معاون اول رییس جمهور با بیان اینکه جمهوری اسلامی ایران در مقطع کنونی توانسته موضوع هسته ای که در یک دهه گذشته بدلیل اتهامات بی اساس به مشکلی بزرگ تبدیل شده بود را حل و فصل کند، گفت: ایران با هوشمندی، درایت و تعامل مبتنی برعقلانیت با جامعه ی جهانی توانست این مشکل را از میان بردارد و بزودی شاهد لغو تحریم های نادرست خواهیم بود که این امر زمینه و فضای مساعدی برای افزایش تعامل ایران با کشورهای منطقه و جهان فراهم خواهد ساخت. ایران توانسته است موضوع هسته ای را که بیش از یک دهه گذشته با ادعاها و اتهامات بی اساس به یک مشکل تبدیل شده بود با هوشمندی و تعامل عقلانی با جامعه جهانی حل و فصل کند و به زودی شاهد لغو تحریم ها خواهیم بود. لغو این تحریم های نادرست ضمن رفع موانع تعامل بیشتر جمهوری اسلامی ایران با جامعه جهانی، فضای مساعدتری را برای تعاملات منطقه ای و همکاری با همسایگان فراهم می کند. جهانگیری اضافه کرد: روابط دو کشور با اتکا به اشتراکات تاریخی و فرهنگی در مسیر رشد و توسعه در همه زمینه ها گسترش یافته است و این روند با استفاده از ظرفیت های موجود دو کشور در پرتوی اراده و تفاهم دو رئیس جمهور در جریان است.

معاون اول رئیس جمهور با بیان اینکه معتقدیم امنیت هر کشوری را امنیت منطقه پیرامونی آن تامین می کند،‌گفت: محیط پیرامونی ناامن، امنیت را با هر میزان قدرت نمی تواند به طور کامل ایجاد کند و بر همین اساس ما امنیت همسایگان خود را امنیت خود می دانیم. معاون اول رئیس جمهور افزود: این روندی است که متاسفانه با مداخله کشورهای فرامنطقه ای پیچیده تر شده است و هر روز شاهد اقدامات غیرانسانی و غیراسلامی این گروه ها به نام عدالت و اسلام هستیم. وی گفت: اگر جهان با این جنایات برخورد نکند همگی صدمات جبران ناپذیر آن را متحمل می شویم. سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران همواره بر ارتقای روابط با همسایگان و منطقه استوار بوده است و این مسیر با قوت در دولت آقای روحانی پیگیری می شود.

دکتر جهانگیری در خاتمه ضمن ابراز صمیمانه ترین شادباش های رییس جمهورکشورمان به بردی محمداف رییس جمهور ترکمنستان به مناسبت بیستمین سالگرد اعلام بی طرفی این کشور اظهار امیدواری کرد آسمان دولت ایران و ترکمنستان و همه ی کشورهای منطقه از انوار گرم آفتاب دوستی بهره مند باشد.

محمد اشرف غنی رئیس جمهور افغانستان در جریان این سخنرانی گفت، کشور ترکمنستان برای افغانستان همسایگی خوب را اثبات نموده است. شماری از همسایه ها به جای افزایش همکاری و کمک، تروریزم صادر می کنند و بر عکس ترکمنستان دست همکاری پیش کرده است.

سیاست ترکمنستان برای تحکیم رابطه با همسایه ها مثال خوبی برای کشورهای منطقه و فراتر از آن است که چگونه با بی طرفی و تمرکز بر همکاری، منجر به رشد اقتصادی می گردد. وی خاطر نشان کرد که ما به دو فرضیه مواجه هستیم، یکی یاس، نا امیدی و فقر و فرضیه دومی فرصت ها و امیدواری برای تقویت روابط و افزایش همکاری ها می باشد.

رییس جمهور محمد اشرف غنی گفت که بی طرفی ترکمنستان زمینه را برای تامین صلح و ثبات در منطقه مساعد ساخت و برگزیدن این سیاست باعث شد که این کشور دستاوردهای زیادی داشته باشد. رییس جمهور کشور تصریح کرد که ترکمنستان امروز به جای اینکه کمک بخواهد، برای دیگران کمک و مساعدت می نماید. وی افزود که روابط ما با ترکمنستان به مثابه کشور همسایه و دوست از لحاظ تجارت، تفکرات فرهنگی و آداب و رسوم دیرینه است و با استفاده از فرصت ها می خواهیم این رابطه را بیشتر تقویت نماییم.

اغلب سخنرانان بر مبارزه با تروریزم و مواد مخدر و همکاری در زمینه های اقتصادی و انرژی تاکید داشتند
طبق برنامه اجلاس در ساعت 13 ضیافت ناهار به افتخار میهمانان با حضور رئیس جمهور ترکمنستان و سران کشورهای مهمان ترتیب داده شده بود.
 
در ساعت 15-16:30. برگزاری کنسرت رقص و آواز در مرکز کنگره بود که با شکوه تمام از سوی گروه هنرمندان ترکمن و برخی گروههای کشورهای دیگر که در کنفرانس حضور داشتند به مورد اجرا گذاشته شد که با رضایتمندی شرکت کنندگان برگزار گردید.

در این کنسرت گروه موسیقی منگیل و نازیل ترکمنستان برنامه موزیکال «بگذارید صلح همیشه در جهان بماند» را اجرا کردند. گروه کر ترکمنی نیز دومین برنامه آوازهای دست جمعی را به اجرا گذاشتند. از جمهوری قرقیزستان نورائیم آزیبکف به زبان روسی و قرقیزی هنرنمایی کرد. از هندوستان راشمی آگراوال آواز هندی خواند. در پنجمین برنامه گروه موسیقی مغولستان آواز سنتی«مغولستان بزرگ» به زبان مغولی را به نمایش گزاردند. از تاجیکستان هنرمند مردمی جانی بیک مرادف آواز تاجیکی و افغانی خواند. در بخش هفتم از کشور سوئیس بخشی از اپرای کارمن توسط یک زوج هنری به نمایش گذاشته شد. از گرجستان آنری جوخادزه به همراه خانم نی نی بادوراشویلی به زبان گرجی هنرنمایی کردند. از جمهوری آذربایجان هنرمند مردمی آقای سامیر جعفرف آواز ترکی خواند. در بخش دهم گروه فولکلوریک ترکمنی «یلپه سپندی» ایفای نقش کردند که در آن هنرمند مردمی ترکمن سوخانبردی اورازبردیف و گروه فولکلور دهستان هنرنمایی کردند. از کشور چین گانگ ژه و گائو وی به زبان چینی هنرنمایی کردند. در بخش دوازدهم از جمهوری بلاروس هنرمند برجسته آلیونا لانسکایا بروسی آواز خواند و از کشور پادشاهی اردن آقای تونی قطان با آوازهای عربی مجلس آرایی کرد. از فدراسیون روسیه نیز پولینا گاکارینا آواز روسی خواند. از ایتالیا هنرمند برجسته توتو جوتونگو هنرنمایی کرد که بسیار مورد استقبال قرار گرفت. در بخش شانزدهم هنرنمایی خانم سوجان اورهان با ترانه های ترکی محفل آرایی کرد. در بخش هفدهم گروه موسیقی و رقص فولکلوریک روستایی ترکمنی به نام «قوشتدپدی» دسته جمعی هنرنمایی کردند که بی بدیل بود و ارزشمند. در بخش پایانی همه هنرمندان یکجا در صحنه حاضر شدند و به هنرنمایی پرداختند. این بخش نشان دهنده و نماد دوستی ملتها بود.

پس از اجرای کنسرت در ساعت 16:45 – 17:35 – نشست نخست نقش بیطرفی دائمی در تامین امنیت و توسعه پایدار برگزار گردید.

در نشست دوم که در ساعت 17:45- 18:15 برگزار شد، در باره «پتانسیل و چشم اندازاهای سیاسی – دیپلماتیک در حل مناقشات بین المللی» مورد بحث و بررسی قرار گرفت.

در ساعت 18:25- 18:55 – نشست سوم برای بررسی «چشم انداز همکاری های بین المللی انساندوستانه در چارچوب توسعه پایدار» برگزار گردید.

جمع بندی و صدور قطعنانه نهایی کنفرانس بیطرفی ترکمستان در ساعت 18:55 – 19:15- انجام و میهمانان متفرق شدند. قرار بود در ساعت 20-21:30- ضیافت شام در هتل ییلدیز از طرف رئیس جمهور ترکمنستان ترتیب داده شود که هیچ کس حاضر نشد و بنابراین این برنامه متوقف ماند (این برنامه اجرا نشد).
 
در یک جمعبندی کلی می توان گفت که مدیریت اجرایی کنفرانس و ضیافتها و جابجایی صدها مهمان خارجی بسیار عالی بود. تعداد زیادی از ترکمنهای شهروند کشورهای دیگر از جمله جمهوری اسلامی ایران (از گنبد کاووس، تربت جام، مشهد) و تعداد پرشماری از افغانستان در این مراسم شرکت داشتند.   

نویسنده: دکتر بهرام امیراحمدیان - عضو شورای علمی موسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس)

----------
گزارش کامل سیاست بیطرفی: «همکاری های بین المللی برای صلح، امنیت و توسعه»، عشق آباد، 12 دسامبر سال 2015 درقالب ديدار از عشق آباد برای شرکت در کنفرانس بین المللی و شامل: مقدمه (جزئیات مربوط عزیمت نگارنده از ایران به ترکمنستان)، نگاهی به ابعاد مختلف اصل بیطرفی ترکمنستان، برنامه کنفرانس (اعم از جزئیات برگزاری کنفرانس و سخنرانی ها)، «در حاشیه» و نیز تصاویر منتخب این کنفرانس از «ضمیمه» بالای صفحه قابل مشاهده، دانلود و مطالعه است.


 
 
کد مطلب: 911