روسیه و اروپای شرقی
آسیای مرکزی
قفقاز جنوبی
همسایگان اوراسیا



نسخه قابل چاپ

نسخه وب

داخلی » يادداشت » حوزه های جغرافیایی

شورای آتلانتیک: بلندپروازی راه آهن ایران از افغانستان فراتر می رود

۱۶ دی ۱۳۹۹ ساعت ۱۴:۴۷

1- اولین راه آهن ایران و افغانستان در دسامبر 2020 راه اندازی شد که شهر خواف در ایران را به شهر غوریان در غرب افغانستان متصل می کرد. این پروژه گامی مهم در راستای افزایش تجارت دو کشور است. 



2- پس از سرنگونی رژیم طالبان، ایران مبلغ 75 میلیون دلار به عنوان بخشی از کمک های توسعه به افغانستان پرداخت کرده است. شبکه حمل و نقل هرات- خواف پس از راه اندازی توانسته 6 میلیون تن کالا و سالانه بیش از یک میلیون مسافر را جابه جا کند.



3- راه آهن تازه به عنوان بخشی از کریدور راه آهن شرق به غرب که به چین و اروپا می رسد شامل چهار بخش است که سه بخش آن توسط ایران و آخرین بخش توسط ایتالیا تامین و توسعه یافته است. اشرف غنی راه آهن را هدیه ای از سوی ایران و بازسازی جاده ابریشم توصیف کرده است. 



4- رئیس جمهور ایران اتمام این پروژه که از سال 2007 کلید خورده را نشانه روشنی از ارزش گذاری ایران برای همسایه خود عنوان کرد. حتی به رغم آنکه ایران در سال های اخیر در شرایط دشوار تحریم اقتصادی قرار داشته است. به این ترتیب راه آهن اخیر پیشرفت بزرگی برای افغانستان و کل منطقه محسوب می شود.



5- راه اهن خواف- هرات بخشی از توافق بزرگ تر بین ایران، هند و افغانستان برای توسعه بندر چابهار به عنوان مسیر مطمئنی به آسیانه میانه در رقابت با بندر گوادر با پاکستان بود. بندرچابهار در سال 2000 به عنوان یک مسیر تجاری راهبردی بین ایران، هند و روسیه به رسمیت شناخته شد. این بندر در صورت اتمام یک کریدور چند منظوره محسوب می شود که می تواند با پیوند زدن آسیا و اروپا، 40 درصد فاصله را کوتاه تر و 30 درصد هزینه را کاهش دهد.



6-  راه اهن تازه بخشی از تعهد 560 میلیون دلاری ایران برای بازسازی افغانستان است که در سال 2002 در کنفرانس توکیو تعهد کرد. ساخت مدرسهف نیروگاه، گذرگاه و جاده از دیگر برنامه های ایران است. در سال 2005، ایران بزرگراه 122 کیلومتری دوغارون-هرات را افتتاح کرد که دروازه صادرات و واردات به افغانستان بود و توسط خاتم الانبیا با 60 میلیون دلار اجرایی شد. ایران در حال حاضر بزرگ ترین شریک تجاری افغانستان پس از چین و پاکستان است.



7- فراتر از اهداف فرهنگی و اقتصادی، ایران خواهان بهبود روابط با افغانستان به منظور کاهش فقر و مهاجرت های غیر قانونی است. دسترسی به مواد اولیه از جمله معادن سنگ اهن در غرب افغانستان از دیگر اهداف ایران می باشد.



8- بی ثباتی و تغییرات آب و هوایی توسعه نیافتگی قابل ملاحظه ای را در شهرهای جنوب شرقی ایران رقم زده است. راه اهن خواف- هرات و راه آهن چابهار- زاهدان- مشهد می تواند به اقتصاد محلی شهرهای سیستان و بلوچستان، خراسان و کرمان کمک کند. ایران همچنین از مسیر راه اهن می تواند به مقابله با تحریم ها و بهبود روابط با همسایگان بپردازد. در حال حاضر ایران با ترکمنستان، ترکیه و پاکستان ارتباط ریلی دارد و قصد دارد تا پایان سال 2021 شش پروژه ریلی دیگر را به اتمام برساند.



9- موقعیت ایران این کشور را به یک مرکز حمل و نقل ایده آل برای آسیای میانه تبدیل می کند. اگرچه ایران تا کنون در کریدورهای بین المللی پرشماری عضو شده است اما تحریم های ایالات متحده ظرفیت های کشور را تضعیف کرده است. مقامات ایرانی هشدار داده اند که در صورت ادامه تحریم ها چه بسا هزینه آنرا همسایگان این کشور به دوش بکشند.



10- همزمان، اروپا و ایالات متحده مدتهاست تلاش می کنند توسعه خطوط ریلی در قفقاز جنوبی را برای دور زدن ایران و روسیه گسترش دهند. در این میان، با توجه به درگیری اخیر قره باغ و آغاز به کار کریدور زنگزور در ارمنستان، ترکیه نیز از برنامه ساخت خط آهن به نخجوان خبر داده که در نهایت به باکو می رسد. 



11- مطابق با گزارش مجلس ایران، تنها در صورتی جاه طلبی های ترانزینی تهران محقق می شود که زیر ساخت های قدیمی، بودجه  و قوانین نیز به موازات مسائل خارجی به روز شوند.



منبع:

https://www.atlanticcouncil.org/blogs/iransource/irans-railway-ambitions-go-beyond-afghanistan/

شورای آتلانتیک- میثم بیزار