دلیل راه اندازی نشدن تلویزیون مشترک کشورهای فارسی زبان

تاریخ انتشار : دوشنبه ۲۸ تير ۱۳۹۵ ساعت ۱۷:۰۶
Share/Save/Bookmark
 
رئیس رادیو و تلویزیون تاجیکستان روزجمعه گذشته طی نشستی دردوشنبه دلیل راه اندازی نشدن تلویزیون مشترک کشورهای فارسی زبان را به ایران وافغانستان مرتبط دانست ومدعی شد که این کشورها تعهدات خود را در این زمینه انجام نداده اند.
 
ایراس: رئیس رادیو و تلویزیون تاجیکستان روزجمعه گذشته طی نشستی دردوشنبه دلیل راه اندازی نشدن تلویزیون مشترک کشورهای فارسی زبان را به ایران وافغانستان مرتبط دانست ومدعی شد که این کشورها تعهدات خود را در این زمینه انجام نداده اند.

 «محمد سعید پیراف» اظهار داشت: مشکلاتی، که از چند سال پیش تاکنون تاجیکستان، ایران و افغانستان را از راه اندازی تلویزیون مشترک فارسی بازداشته است، به تاجیکستان ارتباط ندارد.

به گفته وی، براساس قرارداد بین سه کشور، جانب تاجیکستان موظف شد که مکان برگزاری برنامه های تلویزیون را تأمین کند و ما بر همین اساس بخشی از بنای تلویزیون «بهارستان» را برای این منظور مشخص کردیم.

وی افزود:«طرف ایران نیز باید تجهیزات فنی را فراهم می کرد و جانب افغانستان هم شرایط پخش ماهواره ای را، اما این کارها متاسفانه اجرا نشده است.»
این ادعای مسوول تاجیک در حالی است که خود وی در همین جلسه اعلام کرد، ایران تجهیزات لازم را وارد دوشنبه کرده است اما بخاطر رعایت نشدن تشریفات گمرکی، همچنان در اداره گمرک مانده. موضوعی که نشان می دهد طرف تاجیکستان در این مورد همراهی نکرده است.

این اعتراف وی مبنی براینکه «تجهیزاتی که ایران وارد کرده بود و در گمرک مانده، دیگر قدیمی شده است» خود نیز بیانگر عمل کردن ایران به تعهد خود در قبال این طرح بوده است.
توافق بر سر تأسیس تلویزیون مشترک فارسی درسال 1385درملاقات روسای جمهوری سه کشور فارسی زبان «افغانستان، ایران و تاجیکستان» حاصل شد. در همان جلسه قرار شد که مرکز فعالیت این تلویزیون در دوشنبه، پایتخت تاجیکستان باشد.

ایران و افغانستان باید تجهیزات فنی و شرایط پخش ماهواره ای را آماده می کردند و تاجیکستان مکان و دیگر موارد رسمی را فراهم می ساخت.

براساس همین قرارداد، ایران تجهیزات تلویزیونی به ارزش بیش از یک میلیون یورو را به دوشنبه فرستاد و گمرک تاجیکستان برای این تجهیزات 400 هزار یورو مالیات طلب کرد.تقاضای این میزان حق گمرکی این موضوع را در اذهان متبادر کرد که تاجیکستان تمایلی برای راه اندازی این تلویزیون مشترک ندارد.

«حجت الله فغانی» سفیر جمهوری اسلامی ایران در دوشنبه پیشتر در نشست مطبوعاتی در شهر دوشنبه گفته بود در چارچوب توافق صورت گرفته، ایران به تعهد خود در قبال تامین تجهیزات مربوطه اقدام و آنها را به تاجیکستان منتقل کرد اما با توجه به شرایط افغانستان این همکاری تاکنون انجام نشده است.

وی اظهار داشت که شخصا نسبت به آینده این پروژه بدبین نیستم و فکر می کنم که این همکاری را هر لحظه می توان ادامه داد.
فغانی گفت:بهترین وضعیت این است که تلویزیون مشترک را با همکاری برادران افغانی درهمان شکل وچارچوبی که می خواستیم تاسیس کنیم، اما اگر در آن چارچوب میسر نباشد، به شکل دوجانبه هم قابل پیگیری خواهد بود.

از زمان طرح راه اندازی شبکه تلویزیونی مشترک فارسی‏زبان چندین سال می گذرد ودردیدار مقامات سه کشور ایران، افغانستان و تاجیکستان همواره بر ضرورت آن تاکید شده است اما به خاطر چالشها و موانع متعدد افق روشنی برای راه اندازی آن حداقل در کوتاه‎مدت متصور نیست.

راه اندازی تلویزیون مشترک کشورهای فارسی زبان با هدف تقویت همگرایی و صیانت از فرهنگ فارسی با محوریت افغانستان، ایران و تاجیکستان به عنوان سه کشور با مشترکات تاریخی و فرهنگی بی شمار در حوزه تمدنی زبان فارسی شکل گرفته است و بنا بود با تولید و پخش برنامه هایی متکی و مبتنی بر ارزشهای مشترک فرهنگی در حوزه جغرافیای فرهنگی ایران بزرگ فعالیت کند.

هرچند ایده راه اندازی رسانه مشترک فارسی زبانان ازگذشته های دورمدنظر بسیاری از نخبگان وفرهیختگان فرهنگی کشورهای فارسی زبان بود اما به صورت رسمی این ایده در قالب طرح راه اندازی تلویزیون مشترک برای اولین بار، مردادماه سال 1385 در شهر دوشنبه بین روسای جمهور وقت ایران، تاجیکستان و افغانستان مطرح و سند مربوطه در نشست سه جانبه وزرای امور خارجه سه کشور نهایی شد.

دو سال بعد از این اتفاق نظر کلی روسای سه کشور و امضای اسناد مرتبط توسط وزرای خارجه این کشورها، درتیرماه سال 1387 به منظور اجرایی کردن این توافق، یک گروه کاری در شهر دوشنبه تشکیل و در رابطه با تهیه آیین‎نامه، ایجاد ساختار و راههای تنظیم فعالیت این شبکه تلویزیونی با توجه به مستندات حقوقی و هنجار های سه کشور تصمیماتی اتخاذ شد.

هفت ماه بعد یک جلسه کاری تشکیل وباتهیه وتصویب یک آیین نامه کلی این شبکه مشترک تلویزیونی باعنوان«نوروز» نامگذاری و مقرر شد که طرف تاجیکی محل مناسب و طرف ایرانی تجهیزات لازم برای راه اندازی این شبکه تلویزیونی را فراهم سازند. افغانستان هم مسوولیت حل مشکل پخش ماهواره ای برنامه های این شبکه را عهده دار شد.

با وجود اینکه ازهنگام توافق اولیه درنشستهای بعدی سران سه کشور فارسی زبان ایران، تاجیکستان و افغانستان تاسیس این شبکه تلویزیونی مشترک همواره مورد تاکید بوده و در بیانیه پایانی چهارمین نشست سه کشور فارسی زبان رؤسای جمهور سه کشور خواستار تأسیس سریعتر این رسانه شده و بیانیه مشترکی را برای افزایش همکاریها در این زمینه به امضاء رساندند اما با وجود عمل کردن طرف ایرانی به تعهدات خود، تاکنون این شبکه راه اندازی نشده است.

موافقان این طرح، افزایش همگرایی فرهنگی، سیاسی و اقتصادی کشورهای فارسی زبان کاهش واگرایی ها، افزایش همکاریهای راهبردی سیاسی، اقتصادی و فرهنگی سه کشور را از جمله فواید چنین شبکه ای بیان می کنند.

کمک به شناخت بیشتر مردم سه کشور از هم و تقویت احساس یکی بودن بیشتر میان مردم این سه کشور با تاکید بر ریشه های یکسان تاریخی ، فرهنگی و نژادی، گسترش و تقویت زبان فارسی، رفع معضل جداییهای زبانی میان مردم سه کشور و تقویت جایگاه زبان فارسی به عنوان یک زبانی فراملی و بین المللی و کمک به طرحهایی مانند تشکیل فرهنگستان مشترک زبان فارسی و دسترسی به زبان معیار از دیگر حسن های این شبکه بیان شده است.

با وجود فواید بیان شده در باره طرح راه اندازی تلویزیون مشترک کشورهای فارسی زبان، این ایده از ابتدا مخالفانی نیز داشته است.
کارشناسی نبودن طرح ومد نظر نگرفتن همه جوانب، مخالفت برخی قدرتهای منطقه ای وبین المللی به افزایش نفوذ فرهنگی و سیاسی ایران و برخی تفاوتها درنگرش و سیاست فرهنگی و رسانه ای سه کشور ازجمله دلایل مخالفت با چنین طرحی بیان شده است.
کارشناسان پیشنهاد می کنند که تا زمان رفع موانع و فعال شدن شبکه تلویزیونی نوروز می توان قدم های زیر را برداشت.

پخش حداقل برنامه شبکه اول و سراسری هریک از این سه کشور در ایران، تاجیکستان و افغانستان، ایجاد موسسه ای مشترک برای تولید برنامه های جالب و جذاب برای مخاطبان در حوزه ی ادبیات فارسی و مفاخر مشترک و پخش برنامه های تولیدی در یک بازه زمانی مشخص از شبکه های سراسری سه کشور، معرفی شبکه های تلویزیونی سه کشور و نحوه دریافت سیگنال این شبکه ها در هریک از کشورهای ایران، افغانستان و تاجیکستان.

به نظر می رسد که برداشتن این گام های اولیه می تواند تاحدودی اختلافات وتفاوت دیدگاههای طرفین را مشخص و کم کرده و از سوی دیگر افق روشنی در باره اینکه آیا راه اندازی چنین تلویزیونی می تواند جایگاهی در بین تماشاگران این سه کشور داشته باشد یا نه؟ به ما بدهد.

گزارش از خسرو حسینی- ایرنا

انتهای متن/




 
کد مطلب: 1615